• alles.jpg
  • alux.jpg
  • artgo.jpg
  • autobaks.jpg
  • energoterm.jpg
  • enmax.jpg
  • erena.jpg
  • familia.jpg
  • gs.jpg
  • kozbial.jpg
  • kubaty.jpg
  • lyko.jpg
  • mosur.jpg
  • opał.jpg
  • pinus.jpg
  • quad.jpg
  • romantica.jpg
  • rserwis.jpg
  • salazabaw.jpg
  • serczyk.jpg
  • sklad_blc.jpg
  • skotcar.jpg
  • supra.jpg
  • swiba.jpg
  • szumiec.jpg
  • szumiec2.jpg
  • tapicer.jpg
  • trulka.jpg
  • wwm.jpg
  • zamkowa.jpg
  • zielinski.jpg
  • zulla.jpg

Reklama

  • baranex.jpg
  • gabinet.jpg
  • geo.jpg
  • grafixdruk.jpg
  • hydrex.jpg
  • kaes.jpg
  • kanczura.jpg
  • kruk.jpg
  • manufaktura.jpg
  • mirex.jpg
  • multiagent.jpg
  • nettrading.jpg
  • rrreklama.jpg
  • toka.jpg
  • weterynarz.jpg
  • woodkrak.jpg
  • zyczenia.jpg

Jest zabójcą. Nadano mu kryptonim operacyjny: C20H12. Lubi zabijać powoli, a broń, której używa, to trucizna. Dostaje się do organizmu przez drogi oddechowe i przenika przez kolejne bariery, aby poprzez układ krwionośny dotrzeć do dowolnego organu. Tam rozpoczyna swój niszczycielski proces: zmienia DNA ofiary i wpływa na replikację komórek. Pojedynczy atak nie jest problemem - ludzki organizm uruchamia mechanizm naprawczy, który usuwa mutację. Ale on nie działa sam - atakuje w grupie. W grupie milionów takich samych jak on.

Ten dramatyczny opis nie jest fragmentem powieści sensacyjnej. Tak na ludzki organizm działa benzoalfapiren (BaP), trujący składnik smogu. Czy w gminie Zabierzów jest smog? Czy Zabierzów jest liderem walki ze smogiem wśród gmin Małopolski? Czy walczymy z nim skutecznie?
Jak bardzo jest źle?

Co roku w Polsce umiera kilkadziesiąt tysięcy osób z powodu oddychania zanieczyszczonym powietrzem. Jeszcze więcej Polaków choruje z tej przyczyny. Coraz częściej powodem śmierci są nowotwory i choroby układu krążenia. Ten wzrost jest szczególnie widoczny w Małopolsce i w powiecie krakowskim, którego częścią jest gmina Zabierzów.

W każdym sołectwie naszej gminy działa pyłomierz. Mimo że czujniki zostały zainstalowane dopiero w marcu, to w wielu miejscowościach już teraz przekroczono limit 35 dni w roku dla pyłu PM10, np. w Zabierzowie, Rząsce, Brzeziu, Niegoszowicach. Pewnie w grudniu na tej niechlubnej liście znajdzie się większość gminnych miejscowości. Jeszcze częściej przekraczana jest norma Światowej Organizacji Zdrowia dla pyłu PM2.5, a to ta frakcja pyłu przenika wraz z BaP do krwiobiegu. Jednak najbardziej przerażające są dane stacji pomiarowych WIOŚ dotyczące BaP. Stałe średnioroczne stężenie BaP w obszarze gminy Zabierzów wykazywane jest na poziomie 4,20 ng/m3, czyli z każdym oddechem nasze płuca wchłaniają 35 razy więcej tej trucizny niż dopuszcza norma Światowej Organizacji Zdrowia. Czy jest więc źle? Jest wręcz katastrofalnie!
Jak pozbyć się smogu?

W polskich warunkach główną przyczyną powstawania smogu jest spalanie węgla w bezklasowych kotłach zasypowych. W Małopolsce takich kotłów jest ponad 0,5 miliona, a w gminie Zabierzów około 4 tysiące sztuk. Do realizacji olbrzymiego przedsięwzięcia wymiany „kopciuchów” na czyste źródła ogrzewania potrzebne jest odpowiednie ...

...prawo.

Uchwała antysmogowa określa jakie paliwa mogą być spalane w kotłowniach przydomowych oraz jakie rodzaje kotłów mogą być używane. Już teraz nie można instalować „kopciuchów” w nowych domach, a na wymianę tych już zainstalowanych mieszkańcy mają czas do końca roku 2022. Warto się jednak pospieszyć, bo jak pokazuje przykład Krakowa, który ma własną uchwałę antysmogową, wysokość dotacji maleje w miarę upływu czasu.

Jakie jest znaczenie uchwały antysmogowej dla Zabierzowa? Ogromne, bo nakreśla ramy prawa. Uchwała nakłada obowiązek kontroli jej wykonania na wójta gminy. Czyli: mamy już prawo, ale od mieszkańców zależy czy się do niego zastosują, a od władz lokalnych - czy je wyegzekwują. Jaki je st więc gminny...

...plan działania?

Dla Małopolski został przygotowany Program Ochrony Powietrza, który określa jakie konkretne działania należy podjąć i w jakim czasie, abyśmy mogli cieszyć się czystym powietrzem. Nasza gmina ma kilka dokumentów, które określają co i jak należy robić „w naszym ogródku”. Niestety, żaden z tych planów nie jest dostosowany do aktualnego POP dla Małopolski ani do uchwały antysmogowej. Nie ma aktualnych informacji: które kotły należy wymienić i w jakim czasie, nie ma planu na pozyskanie funduszy, w szczególności dla osób mniej majętnych, nie ma określonych konkretnych działań realnie uświadamiających mieszkańców, nie ma też ustaleń jak zapewnić egzekwowanie prawa ustanowionego przez Sejmik Wojewódzki. A to właśnie kontrola może być kluczowym elementem decydującym o sukcesie całego procesu. „ – My nie mamy straży miejskiej, Są pewne gminy w Małopolsce, które taką straż mają. Nam pozostaje dobra współpraca z policją. No i będziemy ją uruchamiać: zostaną wyznaczone osoby: jedna z policji, druga z urzędu gminy i chcę, żeby te osoby bardzo blisko ze sobą współpracowały. Chodzi o to, żeby skoordynować działania. Mandaty może nałożyć tylko policja i mam nadzieję, że tak będzie robić.” - mówiła Elżbieta Burtan, wójt gminy Zabierzów, w TVP3 „Tematy dnia”, 23.01.2017.

akcja sprawdzamMinął rok, a współpraca z policją nie została zawiązana. Nasi sąsiedzi potrafią: urzędnicy gminy Wielka Wieś wraz z policjantami z komisariatu Zielonki prowadzą systematyczne kontrole w przypadku podejrzenia spalania śmieci w kotłach. Niedługo będą pobierać próbki do badania chemicznego. A w Zabierzowie?: urząd wysyła pisma upominające mieszkańców! Na pewno idealnie nadają się na rozpałkę!

Zabierzowski Alarm Smogowy proponuje: powołajmy wspólną straż antysmogową dla wszystkich gmin podkrakowskich zrzeszonych w stowarzyszeniu Metropolia Krakowska - zmniejszymy koszty utrzymania przypadające na jedną gminę. Strażnicy pełniliby ważną funkcję prewencyjną i odegraliby olbrzymią rolę zwiększając...

...świadomość mieszkańców,

która jest bardzo niska: zgodnie z wynikami ankiety przeprowadzonej w lipcu i sierpniu 2016 r. wśród mieszkańców województwa: tylko 16% mieszkańców wsi ocenia, że jakość powietrza jest zła, a aż 82% uznało tę jakość za dobrą! Wszyscy powinni poznać skutki wdychania zanieczyszczonego powietrza - powinna to być zmasowana akcja prowadzona w szkołach, przedszkolach, przychodniach, kościołach, większych zakładach pracy, w ramach działalności kulturalnej i każdej innej aktywności społecznej. Czas najwyższy, abyśmy zrozumieli, że oddychanie czystym powietrzem i dłuższe życie w zdrowiu ma swoją cenę - w tę cenę wlicza się koszt wymiany “kopciuchów” i być może wyższe koszty ogrzewania.To są koszty, które częściowo muszą ponieść właściciele trujących pieców. Dofinansowanie zaś powinno być kierowane do osób mniej majętnych. Taka świadomość będzie dowodem dojrzałości naszej społeczności lokalnej, a rolą gminnych władz jest odważne kształtowanie tej świadomości.

Na wiedzę ekologiczną mieszkańców ogromny wpływ mają wskazania gminnych pyłomierzy prezentowane na stronie map.airly.eu. Zakup tych urządzeń przez nasze władze lokalne był bardzo dobrą decyzją. Zwracamy jednak uwagę na częste awarie czujników, których bieżące utrzymanie znajduje się w rękach gminy: czujniki nie działały przez 20% czasu, za który płacimy w ramach abonamentu.

Czy gmina Zabierzów jest liderem działań antysmogowych?

akcja sprawdzam2Na stronie internetowej Urzędu Gminy Zabierzów znajdziemy informację o wykonaniu szeregu działań w celu zmniejszenia zanieczyszczenia powietrza w naszym otoczeniu. Prawdopodobnie ta lista działań spowodowała, że przedstawiciele naszych władz lokalnych chcą być postrzegani jako lider działań antysmogowych. Zgodnie z Programem Ochrony Powietrza przestarzałe kotły powinny zniknąć do końca 2023 r. Sprawdzamy więc realizację planów wynikających z tego programu dla gminy Zabierzów: wyniki przedstawiamy na rysunku obok - „akcja sprawdzam!”. W tym tempie wymienimy wszystkie „kopciuchy” po 26-ciu latach! Nie chcemy wędzić płuc naszych dzieci przez kolejne ćwierć wieku!

Czy Zabierzów jest więc liderem? Niestety nie, bo już do 2015r. wiele samorządów zrealizowało dużą część planów wymiany pieców. Niewątpliwie nasza gmina nie jest najgorsza w tym zestawieniu, pracownicy urzędu na pewno wykonali dużo pracy, ale patrząc na stopień realizacji wymagań widać, że bardzo daleko nam do tego, aby nazwać się liderem. Wniosek jest następujący: nie ma innego wyjścia, trzeba wytężyć wysiłki!

akcja sprawdzam3

tekst: Adam Szablewski grafika: ZAS

wegiel.jpg